[صفحه اصلی ]   [Archive]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 19، شماره 7 و 8 - ( مجله اقتصادی 1398 ) ::
جلد 19 شماره 7 و 8 صفحات 121-140 برگشت به فهرست نسخه ها
مقایسه توسعه سیاسی و اقتصادی در کشورهای مالزی و هند
عصمت الله عزیزی*
دانشگاه مفید ، e.azizi202020@gmail.com
چکیده:   (348 مشاهده)
‌ستوسعه در اصل از موضوعات علوم اجتماعی می باشد که در دوره های مختلفی و از دید رشته های گوناگونی مورد مطالعه قرار گرفته است و ابعاد گوناگونی دارد از جمله بعد سیاسی و اقتصادی. توسعه در هر جهانی و کشوری مراتب متفاوتی داشته است و هر جایی از زوایه متفاوتی به آن توجه کرده است. در این مقاله سعی شده است با روش تطبیقی به مقایسه توسعه سیاسی-  اقتصادی دو کشور آسیایی جنوب شرقی مالزی و هند پرداخته شود. ما 
 
    دستیابی به توسعه فرایندی است پیچیده، دشوار، زمان بر که از یک طرف نیازمند تلاش و ممارست فراوان، ثبات قدم، عزم راسخ و بسیج تمام منابع در حهت دستیابی به آن است واز طرف دیگر نیازمند بستر سیاسی اجتماعی آرام و باثبات به عنوان شرط اولیه تحقق آن می باشد. اصولا « دولت توسعه خواه» یکی از ابزارهای مهم دست یابی به توسعه است که مقدمات هرنوع توسعه را فراهم می کند. (هانتینگتون، 5:1375) دکتر سریع القلم نیز می نویسند» توسعه به آرامشی نیازمند است تا افراد و مجموعه های انسانی به فکر ابداع و خلاقیت باشند. فراز و نشیب های سیاسی و بالاتکلیفی در میدان مشروعیت سیاسی، تحقق توسعه را به تاخیر می اندازد و شاید نهایتا ناممکن سازد. ناآرامی سیاسی، اطمینان و امید به آینده را که زمینه ساز توسعه است مختل می سازد و فضای تصمیم گیری و سیاست گذاری جامعه را آلوده می کند و در مجموع به کاهش کارایی و مطلوبیت می انجامد. ( سریع القلم، 93:1375)
 
تاکنون تعاریف متعددی از مفهوم توسعه صورت گرفته است که به برخی از آنها اشاره می کنیم:
توسعه، مجموعه نظام اجتماعی، هماهنگ با نیازهای متنوع اساسی و گروه های اجتماعی داخل سیستم (جامعه) و تعدیل وضعیت نامطلوب گذشته گذشته به سوی وضع مطلوب از نظر مادی و معنوی است (زینل زاده و همکاران، 1391)
توسعه، به مثابه یک آرمان و هدف انسانی، دلالت بر وضعیتی دارد که در آن تلاش می شود بر مبنای پتانسیل ها و ظرفیت های موجود و یا ایجاد زمینه های مساعد، به بهبود وضعیت و ایجاد تغییر مثبت پرداخته شود. (نصرتی، 1389)
توسعه، نتیجه بسیج نیروهای مادی وانسانی برای اهداف مترقی توسعه یافتگی است و ازین رهگذر است که فقر، بی سوادی، وابستگی و اختناق جای خود را به رفاه، و آزادی و قدرت می دهد. (سامتی و دیگران، 1390)
      در تعاریف قدیمی تر از مفهوم توسعه، معمولا توسعه را مترادف با رشد اقتصادی دانسته و این دو را لازم و ملزوم یک دیگر می پنداشتند. در واقع کشوری را توسعه یافته تر می دانستند که از رشد اقتصادی بالاتری برخودار  بود؛ اما این اندیشه از سال 1991 به بعد کنار گذاشته شد و در تعاریف جدید از توسعه، انسان و توسعه انسانی در کانون توجه قرار گرفت. در واقع توسعه مفهوم والاتر از رشد اقتصادی، یعنی درآمد سرانه دارد و کشورهایی که از درآمد سرانه بالاتری برخوردارند الزاما از جمله کشورهای توسعه یافته تلقی نمی شوند. ( بخشوده،1385). به این ترتیب می توان گفت انسان هدف توسعه و در عین حال محور توسعه می باشد. بنابر این هدف توسعه، پرورش قابلیت های انسان و گسترش امکانات اوست. برخورداری انسان زندگی طولانی، سالم واخلاقی در محیط غنی و درجامعه مدنی دموکراتیک هدف نهایی توسعه است.( علیخانی، 1391) 
مقوله توسعه سیاسی از اواخر دهه 1950 و اوایل دهه 1960 در چارچوب مطالعه سیاست های تطبیقی مورد توجه دانشمندان علوم سیاسی قرار گرفته است.قبل از دوران جنگ بویژه در دهه های 13920 و 1930 محققین و فلاسفه سیاسی سعی نمودند این مقوله را بر اساس دگرگونیهاو تغییرات اجتماعی مورد تجزیه و تحلیل قراردهند. دیدگاه دانشمندان در دهه های مزبور بسیار بدبینانه بود به گونه ای که آنان نهایت هر تمدنی، از جمله تمدن غرب را در زوال و نابودی دانسته و براین اعتقاد بودند که تحولاتی که در روند صنعتی شدن و نوسازی  بوقوع پیوسته باعث بروز یک سلسله بحران هایی از جمله از خود بیگانگی و از هم گسیختگی اجتماعی گردیده است. (مهدی خانی 1384،179)

از دوران پس از جنگ دوم جهانی نسبت به روند توسعه سیاسی و تغییرات اجتماعی برخوردی خوشبینانه تری شده و محققین تحت تاثیر موفقیت ها و رونق اقتصادی غرب و بویژه آمریکا رفته بودند. در آن زمان مطالعه توسعه سیاسی بیشتر رنگ ایدئولوژیک داشته است.(مهدی خانی 1384،179)
بررسی آثار مربوط به توسعه سیاسی نشان می  دهد که اکثر پژوهشگران عملا میزان دموکراسی( مردم سالاری) را معادل سطح توسعه سیاسی می دانند. از توسعه سیاسی  فرصت برابر برای دسترسی به مواضع سیاسی و اداری بالا و شامل حقوق سیاسی و آزادی های مدنی استفاده می شود.
    توسعه در اقتصاد، سیاست و اجتماع در غرب بیشتر بصورت واکنشی در برابر خطرسیاست های رادیکال بود. علیرغم که تئوریسن های غربی می دانستند که دولت های جهان سوم به هیچ وجه راه هایی را که آنها در فرایند تاریخی طی کرده اند، نگذرانیده اند مطرح می نمودند. در غرب ابتدا توسعه اقتصادی در چارچوب سیستم سرمایه داری بوقوع پیوست و سپس تدریجا پس از برطرف ساختن موانع موجود برای ادامه روند آثار توسعه سیاسی واجتماعی نمایان شد. (همان، 181)
    محققین زیادی در مورد توسعه سیاسی نوشته اند. بطور کلی هانتیگتن مفهوم توسعه سیاسی را براساس میزان صنعتی شدن تحرک و تجهیزات اجتماعی، رشد اقتصادی ومشارکت سیاسی مورد ارزیابی قرار داده و بر این اعتقاد است که از آنجا که در فرایند توسعه سیاسی تقاضاهای جدید بصورت مشارکت و ایفای نقش های جدیدتر ظهور می کنند، لذا نظام سیاسی  باید از ظرفیت  و توانایی های لازم برای تغییر وضعیت برخوردار باشد در غیر اینصورت سیستم با بی ثباتی، هرج و مرج ، اقتدار گرایی و زوال سیاسی مواجه خواهد شد و امکان دارد  پاسخ جامعه به این نابسامانی ها به شکل انقلاب تجلی کند.
    گابریل آلموند و سیدنی و وربا  در بررسی های خود در مورد پنج کشور انگلستان، آلمان، آمریکا، ایتالیا و مکزیک به این نتجیه رسیده است که علت عمده  توسعه نیافتگی در کشورهای جهان سوم مربوط به مسائل روانی، تاریخی و فرهنگی است.لازم به توضیح است که هرنظامی تجارب خاصی در فرایند توسعه سیاسی دارد. زیرا این فرایند با نظام اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و عوامل طبیعی هر جامعه ای ارتباط دارد و تحت تاثیر این متغییر ها شکل می گیرد.
 
واژه‌های کلیدی: توسعه سیاسی- توسعه اقتصادی- نظام سیاسی- مالزی- هند
متن کامل [PDF 650 kb]   (69 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: عمومى
دریافت: 1398/10/3 | انتشار: 1398/9/1
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML     Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:


عزیزی عصمت الله. مقایسه توسعه سیاسی و اقتصادی در کشورهای مالزی و هند. مجله اقتصادي (دوماهنامه بررسي مسائل و سياستهاي اقتصادي). 1398; 19 (7 و 8) :121-140

URL: http://ejip.ir/article-1-1120-fa.html



دوره 19، شماره 7 و 8 - ( مجله اقتصادی 1398 ) برگشت به فهرست نسخه ها
مجله اقتصادی- ماهنامه بررسی مسایل و سیاستهای اقتصادی Monthly Quarterly Journal of Economic Research and Policies
Persian site map - English site map - Created in 0.07 seconds with 32 queries by YEKTAWEB 4142